Opuntia excelsa

Opuntia excelsa, Cactaceae familyasına ait büyük ve ağaç formuna yaklaşabilen Opuntia türlerinden biridir. Bu tür özellikle Meksika’nın orta ve güney bölgelerinde doğal olarak yayılış gösterir ve yarı kurak alanlardan subtropikal iklimlere kadar geniş bir habitat aralığında görülebilir. Opuntia excelsa, diğer birçok Opuntia türünden farklı olarak belirgin bir odunsu gövde oluşturabilen yapısıyla tanınır. Bitki zamanla kalınlaşan bir ana gövde geliştirir ve bu gövdeden çıkan çok sayıda segment sayesinde geniş bir taç oluşturur. Doğal ortamında birkaç metre yüksekliğe ulaşabilir. 

Opuntia excelsa’nın yaprak olarak görülen yapıları aslında yassı gövde segmentleridir. Bu segmentler geniş oval veya yuvarlağa yakın eliptik formda olabilir ve kalın, etli bir yapıya sahiptir. Segmentlerin rengi genellikle açık yeşil ile gri-yeşil tonları arasında değişebilir. Yüzeylerinde areol adı verilen küçük noktalar bulunur ve bu yapılardan dikenler gelişir. Dikenler çoğunlukla kısa ve sert yapıdadır. İnce dikenler de bulunabilir. Segmentler bitkinin büyüme döneminde üst üste gelişerek çok katmanlı bir yapı oluşturur. Bu yapı bitkinin geniş bir alan kaplamasına olanak tanır. Yeni segment oluşumu çoğunlukla ilkbahar ve yaz aylarında görülür. Bitkinin büyümesi sırasında alt segmentler zamanla kalınlaşarak gövde benzeri bir yapı oluşturabilir.

Opuntia excelsa yüksek ışık isteyen kaktüs türleri arasında yer alır. Doğal ortamında gün boyunca güçlü güneş ışığına maruz kalır. Bu nedenle yetiştirme sırasında da aydınlık ortamlar tercih edilmelidir. Açık alanlarda doğrudan güneş ışığı bitkinin sağlıklı gelişimini destekler. Yeterli ışık alan bitkiler daha kalın ve dayanıklı segmentler oluşturur. Düşük ışık koşullarında ise segmentler incelir ve bitkinin genel formu zayıflayabilir. İç mekânda yetiştirilecekse en aydınlık pencere önü tercih edilmelidir. Opuntia türleri genel olarak sıcak iklimlere uyumludur. Yaz aylarında yüksek sıcaklıklara dayanabilir. Kış aylarında ise daha serin ve kuru ortamlar bitkinin dinlenme sürecine girmesine yardımcı olabilir.

Toprak seçimi Opuntia excelsa bakımında önemli bir rol oynar. Kök sistemi uzun süre nemli kalan ortamlara uyumlu değildir. Bu nedenle hızlı drenaj sağlayan toprak karışımları tercih edilmelidir. Kaktüs ve sukulentler için hazırlanmış mineral ağırlıklı karışımlar kök bölgesinde suyun birikmesini engeller. Sulama yapılırken temel kural toprağın tamamen kurumuş olmasıdır. Saksı içindeki karışımın yalnız yüzeyinin değil alt katmanlarının da kuruması gerekir. Nemli toprağa yapılan sulama kök çürümesine yol açabilir. Sulama sırasında suyun segmentlerin üzerinde uzun süre kalmaması önerilir. Gövde üzerinde sürekli nem oluşması mantari hastalıkların gelişmesine zemin hazırlayabilir. Genel olarak, Opuntia türleri için drenaj deliği bulunan saksıların kullanılması gerekir. Bu sayede fazla suyun saksıdan uzaklaştırılması sağlanır. Toprak saksı kullanımı karışımın daha hızlı kurumasına yardımcı olduğu için kaktüs türleri için uygun bir seçenek olarak kabul edilir. Saksı çapının kök sisteminden çok daha büyük olmaması önerilir. 

Opuntia excelsa çoğaltılması oldukça kolay bir türdür. En yaygın üretim yöntemi segment çeliğidir. Sağlıklı bir segment bitkiden ayrıldıktan sonra kesik yüzeyin birkaç gün kuruması beklenir. Kuruyan segment geçirgen bir toprak karışımına yerleştirildiğinde kısa süre içinde kök oluşumu başlayabilir. Köklendirme döneminde aşırı sulama yapılmamalıdır. Segmentler uygun sıcaklık ve aydınlık koşullarında kısa sürede kök geliştirebilir. Bu yöntem sayesinde tek bir bitkiden çok sayıda yeni birey üretmek mümkündür.

Gübreleme Opuntia excelsa için sınırlı şekilde uygulanmalıdır. Bitki doğal olarak besin açısından fakir ortamlara uyum sağlamıştır. Bu nedenle yoğun gübre uygulamaları bitki dokusunun zayıflamasına neden olabilir. Gübreleme yalnızca ilkbaharda ve düşük dozda yapılmalıdır. Sukulent ve kaktüsler için hazırlanmış özel besinlerin tercih edilmesi önerilir. Yüksek azot içeren gübreler segment dokusunun yumuşamasına yol açabilir ve bu durum bitkinin hastalıklara karşı dayanıklılığını azaltabilir. Opuntia excelsa ilkbahar sonu ve yaz başı döneminde çiçek oluşturabilir. Çiçekler genellikle pembe veya sarımsı pembe, turuncu tonlarında görülür ve segmentlerin üst kısmında gelişir. Çiçeklenmenin ardından oval formda meyveler oluşabilir. Bu meyveler başlangıçta yeşil renkte olup olgunlaşma sürecinde kırmızı veya pembe tonlarına dönebilir. Meyve yüzeyinde küçük areol yapıları ve ince glochidler bulunabilir.