Coryphantha wohlschlageri

Coryphantha wohlschlageri, Cactaceae familyasına bağlı, küçük gövdeli ve oldukça yavaş büyüyen bir kaktüs türüdür. Doğal olarak Meksika’nın kuzeydoğusunda, özellikle San Luis Potosí ve Tamaulipas çevresinde yetişir. Çakıllı düzlüklerde, kurak yamaçlarda ve kireç taşı ağırlıklı mineral zeminlerde görülür. Doğal yaşam alanında yağışlar belirli dönemlerde yoğunlaşsa da su, taşlı arazi içerisinden kısa sürede uzaklaşır. Bu nedenle saksıda yetiştirilen bitkilerde toprağın uzun süre ıslak kalması önlenmelidir. Tür genellikle tek gövde halinde gelişir. Bazı yetişkin bitkilerde büyüme noktası ikiye ayrılarak çatallı bir gövde yapısı meydana gelebilir. Bu gelişim, tabandan çok sayıda yavru çıkarmaktan farklıdır. Coryphantha wohlschlageri gövdesi başlangıçta küresel veya ters yumurtamsı biçimdedir. Yaş ilerledikçe gövde ile kök arasında ince ve uzun bir boyun bölgesi belirginleşebilir. Gövde çoğunlukla 3–5 santimetre yüksekliğe ve benzer genişliğe ulaşır.

Bitkinin güçlü ışık alan bir yerde yetiştirilmesi gerekir. Yeterli güneş, gövdenin kısa ve sıkı kalmasına, tüberküllerin düzenli oluşmasına ve dikenlerin doğal yoğunluğunda gelişmesine katkı sağlar. İç mekânda bakım yapılacaksa doğrudan güneş alabilen aydınlık bir pencere önü tercih edilmelidir. Odanın yalnızca genel olarak aydınlık olması uzun süreli gelişim için yeterli olmayabilir. Işık yetersiz kaldığında gövde normalden fazla uzayabilir ve tüberküller arasındaki mesafe açılabilir. Yeni gelişen bölüm daha açık yeşil, ince ve zayıf bir görünüm kazanabilir. Bu biçim değişikliği oluştuktan sonra uzayan gövde bölümü yeniden kısalmaz. Sonraki büyümenin sağlıklı ilerlemesi için ışık koşulları düzeltilmelidir.

Uzun süre gölgede kalan Coryphantha wohlschlageri doğrudan yakıcı güneşe çıkarılmamalıdır. İlk aşamada sabah güneşi sağlanmalı, ardından doğrudan ışık alma süresi birkaç hafta içerisinde artırılmalıdır. Özellikle kış boyunca iç mekânda kalan bitkilerin ilkbahar güneşine kontrollü biçimde alıştırılması gerekir. Ani geçişler gövde yüzeyinde kalıcı solukluk ve kahverengi hasar alanları oluşturabilir.

Coryphantha wohlschlageri toprağı mineral ağırlıklı, iri taneli ve yüksek geçirgenliğe sahip olmalıdır. Kaktüs ve sukulentler için hazırlanmış topraklar ponza, lav taşı veya iri taneli mineral bileşenlerle desteklenebilir. Karışım sulama sırasında kök bölgesine yeterli miktarda su ulaştırmalı, ardından fazla nemi kısa sürede dışarı atmalıdır. Yoğun torf içeren ve zamanla sıkışan topraklar bu tür için uygun değildir. Sıkışmış karışımlar kök çevresindeki hava boşluklarını azaltır ve saksının iç bölümünün geç kurumasına neden olur. Bitkinin doğal olarak kireçli arazilerde yetişmesi, saksı toprağına ölçüsüz miktarda kireç eklenmesi gerektiği anlamına gelmez. Temel ölçüt, toprağın dengeli biçimde ıslanması ve tamamen kuruyabilmesidir.

Yumrulu kökün gelişebilmesi için yeterli derinliğe sahip bir saksı kullanılmalıdır. Çok sığ saksılar kalın kökün sıkışmasına veya bükülmesine neden olabilir. Bununla birlikte kök hacminden çok daha geniş bir saksı seçilmemelidir. Gereğinden büyük saksılarda bulunan fazla toprak daha yavaş kurur ve kök çevresindeki nem süresini uzatır. Saksının tabanında açık drenaj delikleri bulunmalıdır. Toprak saksılar gözenekli yüzeyleri sayesinde karışımın daha hızlı kurumasına katkı sağlayabilir. Plastik saksılar da uygun toprak ve kontrollü sulama ile kullanılabilir. Saksı tabağında veya dış saksı içerisinde biriken su sulama tamamlandıktan sonra uzaklaştırılmalıdır.

Coryphantha wohlschlageri sulaması, saksı içerisindeki toprak tamamen kuruduktan sonra yapılmalıdır. Yalnızca yüzeyin kuru görünmesi yeterli değildir. Saksının orta ve alt bölümlerinde nem kalıp kalmadığı da kontrol edilmelidir. İlkbaharda yeni tüberkül ve diken gelişimi başladığında sulamalar ölçülü biçimde artırılabilir. Aktif büyüme döneminde tamamen kuruyan toprağa kök bölgesinin tamamını ıslatacak miktarda su verilmelidir. Fazla su drenaj deliklerinden çıkmalıdır. Az miktarda fakat sık aralıklarla yapılan sulama, toprağın belirli bölümlerinin devamlı nemli kalmasına neden olabilir. Bu nedenle kapsamlı sulamadan sonra karışımın yeniden tamamen kuruması beklenmelidir.

Sulama sıklığı sabit bir gün aralığına bağlanmamalıdır. Sıcaklık, güneşlenme süresi, hava dolaşımı, saksının malzemesi ve toprak karışımının tane yapısı kuruma süresini değiştirir. Serin veya düşük ışıklı koşullarda bitkinin su kullanımı azalacağı için sulama aralıkları uzatılmalıdır. Sonbaharda sıcaklıkların düşmesiyle birlikte verilen su azaltılmalıdır. Coryphantha wohlschlageri kış döneminde aydınlık, serin ve büyük ölçüde kuru koşullarda dinlendirilmelidir. Soğuk ortamda ıslak kalan yumrulu kök zarar görebilir. Saksıda yetiştirilen bitki uzun süreli dondan ve doğrudan kış yağışlarından korunmalıdır.

Coryphantha wohlschlageri çoğunlukla tohumla çoğaltılır. Tohumlar ilkbaharda, temiz ve geçirgen bir ekim karışımının yüzeyine yerleştirilebilir. Çimlenme döneminde toprak kontrollü biçimde nemli tutulmalı, ancak suya doygun hale getirilmemelidir. Fideler ortaya çıktıktan sonra ortamın havalandırması aşamalı olarak artırılmalıdır. Genç bitkiler yetişkin örnekler kadar yoğun güneşe ve uzun kuraklık dönemlerine dayanamaz. İlk gelişim sırasında parlak fakat filtrelenmiş ışık sağlanmalıdır. Gövdeler ve yumrulu kökler geliştikçe doğrudan güneş süresi artırılabilir. Türün büyüme hızı düşük olduğu için tohumdan yetişen bitkilerin olgun gövde ve diken yapısına ulaşması uzun sürebilir.

Gübreleme yalnızca büyüme döneminde ve düşük dozda yapılmalıdır. Sadece kaktüs ve sukulentler için üretilmiş, azot oranı sınırlı ürünler kullanılmalıdır. Yüksek azot içeren uygulamalar gövdenin hızlı fakat gevşek gelişmesine ve boyun bölümünün zayıflamasına neden olabilir. Kış dinlenmesindeki, kökleri hasar görmüş veya yakın zamanda saksısı değiştirilmiş bitkilere gübre verilmemelidir.

Coryphantha wohlschlageri çiçekleri gövdenin tepe bölümündeki olgun tüberküllerin arasından gelişir. Çiçekler yoğun sarı veya turuncuya çalan sarı renktedir. Yaklaşık 4 santimetre uzunluğa ve 5–6 santimetre genişliğe ulaşabilir. Küçük gövde ölçüsüne kıyasla oldukça büyük olan çiçekler, çok sayıda sivri uçlu taç yaprağın birkaç sıra halinde açılmasıyla oluşur. Çiçeklenme için bitkinin yeterli olgunluğa ulaşması, güçlü ışık alması ve yumrulu kökünün sağlıklı olması gerekir. Kış döneminin serin ve kuru geçirilmesi de tomurcuk gelişimini destekler. Tozlaşmanın ardından silindirik ve zeytin yeşili meyveler meydana gelir. Meyveler yaklaşık 1,9 santimetre uzunluğa ulaşabilir ve içlerinde bitkinin çoğaltılmasında kullanılabilecek tohumlar bulunur.